Mikrobiom jelitowy może mieć znacznie większe znaczenia dla zdrowia, niż dotąd przypuszczaliśmy. Coraz więcej badań wskazuje, że mikroorganizmy zasiedlające przewód pokarmowy mogą oddziaływać również na inne organy – także na wątrobę.
Wątroba to narząd nieustannie narażony na przeciążenia związane z dietą i toksynami. Obecnie choroby nowotworowe wątroby są diagnozowane coraz częściej. Do czynników ryzyka należą między innymi: predyspozycje genetyczne, cukrzyca, otyłość, stosowanie niektórych leków, współistniejące choroby wątroby oraz starszy wiek.
Badanie na modelach zwierzęcych i przeszczep mikrobiomu
Podczas Tygodnia Chorób Układu Pokarmowego w maju 2026 opublikowano wyniki interesującego badania. Naukowcy chcieli sprawdzić, jak zmiana mikrobiomu jelitowego wpływa na zdrowie wątroby. Zainspirowały ich do tego wcześniejsze obserwacje dotyczące oddziaływania mikrobiomu na serce – przy okazji zauważono możliwe korzystne znaczenie także dla wątroby.
W badaniu in vivo na myszach pobrano próbki kału od 8 młodych osobników. Gdy zwierzęta się zestarzały, przeszczepiono im te same próbki metodą transplantacji mikrobiomu kałowego, czyli FMT. Wykorzystano więc własny mikrobiom każdej myszy, a nie obcego dawcy. Takie rozwiązanie miało zmniejszyć ryzyko reakcji immunologicznej lub infekcji.
W tym samym czasie 8 myszy z grupy kontrolnej otrzymało wysterylizowaną próbkę kału, pozbawioną żywych mikroorganizmów. Dodatkowo obserwacją objęto także kilka młodych osobników.
Wyniki okazały się obiecujące:
- do momentu zakończenia badania u żadnej z myszy, którym przeszczepiono własny mikrobiom z okresu młodzieńczego, nie rozwinął się rak wątroby;
- rak wątroby wystąpił u 2 z 8 starzejących się myszy z grupy kontrolnej.
Co wykazała analiza tkanki wątrobowej?
Naukowcy przeanalizowali również tkankę wątroby. Zaobserwowali redukcję stanów zapalnych oraz mniej uszkodzeń wątroby u myszy, którym przeszczepiono mikrobiom. Dodatkowo zauważono zmiany związane z genem kodującym białko MDM2 powiązanym z nowotworem wątroby.
Zarówno młode myszy, jak i starsze osobniki po przeszczepie własnego wcześniejszego mikrobiomu miały niższy poziom MDM2. U starszych myszy z grupy kontrolnej poziom tego markera był natomiast podwyższony.
Nowa nadzieja w profilaktyce nowotworów wątroby
Chociaż wyniki badania są obiecujące, trzeba pamiętać, że dotyczą modeli zwierzęcych i potrzebne są kolejne analizy z udziałem ludzi. Z pewnością warto zwrócić uwagę, że oś jelito–wątroba może odgrywać istotną rolę w profilaktyce chorób wątroby. Po raz kolejny okazuje się, że troska o mikrobiom jelitowy ma większe znaczenie dla zdrowia niż tylko wsparcie pracy przewodu pokarmowego.
Źródło: https://www.sciencedaily.com/releases/2026/05/260509210643.htm