Spermidyna może wspierać Twoją odporność

Jak układ odpornościowy zmienia się z wiekiem i w jaki sposób możemy go wspierać?

Spermidyna może wspierać także Twoją odporność

Sprawne działanie układu odpornościowego to jeden z najważniejszych elementów zdrowia. Z powodu obecnej sytuacji pandemii koronawirusa, wyjątkowo dobrze rozumiemy jak ważną rolę odgrywa. Dzięki odpowiedniemu wsparciu mechanizmów obronnych możemy minimalizować ryzyko infekcji, skracać czas ich trwania, a przede wszystkim zapobiegać rozprzestrzenianiu się chorób.

Tak samo jak starzeje się nasz organizm, również i układ odpornościowy stopniowo traci swoją zdolność do obrony. Z biegiem lat nasz system odpornościowy naturalnie ulega osłabieniu, gorzej radzi sobie z infekcjami i słabiej reaguje na szczepienia. Dlatego zwłaszcza osoby starsze powinny szczególnie dbać o odporność.

Naukowcy wykazali, że spowolnienie procesów starzenia komórek może wpływać na lepszą sprawność naszego systemu immunologicznego. To wszystko za sprawą aktywowania procesu odnowy komórek – autofagii. Dowiedziono również, że istnieją naturalne substancje które mogą aktywować proces oczyszczania komórek – jedną z nich jest spermidyna.

Jak wiek wpływa na układ odpornościowy?

Osłabienie układu odpornościowego związane z wiekiem nadal stanowi poważny problem zdrowotny. Starzenie się wpływa niekorzystnie na wszystkie elementy odporności wrodzonej i nabytej, co powoduje ogólny spadek sprawności immunologicznej. W rezultacie u osób starszych występuje zwiększona podatność na infekcje, słabsza odpowiedź na szczepienia i nasilenie autoimmunizacji.

Na pracę układu odpornościowego wpływa wiele czynników, które mogą wspierać lub osłabiać jego działanie. Starzenie nieuchronnie wpływa na niekorzyść procesów odpornościowych. Szczególnie po 60. roku życia zachodzi szereg zmian:

  • Funkcje limfocytów T ulegają osłabieniu. Komórki te pomagają w zwalczaniu antygenów.
  • Grasica – narząd układu odpornościowego zaczyna się kurczyć. W średnim wieku ma jedynie 15% swojego początkowego rozmiaru.
  • Makrofagi – białe krwinki, które pochłaniają antygeny – wolniej reagują na zagrożenie.
  • Ilość wytwarzanych przeciwciał w odpowiedzi na antygen zmniejsza się wraz z wiekiem.
  • Również inne choroby, które są częste w starszym wieku wpływają na osłabienie odporność (np. cukrzyca).
  • Zmienia się tolerancja wobec własnych komórek, co może prowadzić do chorób autoimmunologicznych.

Według doktora B. Kuklinskiego skłonność do chorób autoimmunologicznych wraz z wiekiem może wynikać z mniej specyficznej pracy limfocytów:

W normalnych warunkach w organizmie 85% procent limfocytów ulega eliminacji, ponieważ komórki te są skierowane przeciwko własnym strukturom organizmu. W miarę procesów starzenia się skuteczność tej selekcji spada. Chroniczne reakcje zapalne modyfikują także proces tworzenia protein oraz samą ich strukturę: takie zmienione białka są traktowane przez układ odpornościowy jako antygeny, co wywołuje nieuchronną reakcję autoimmunologiczną.

Wszystkie te zachodzące wraz z wiekiem zmiany wpływają zarówno na odporność „wrodzoną” jak i „nabytą”.

Odporność „nabyta”, dzięki limfocytom T i B uczestniczy w zapamiętywaniu patogenów i obronie przez nimi. Niestety aktywność tych komórek spada wraz z wiekiem [1,2], a my systematycznie tracimy zdolność obrony przed wirusami, bakteriami i grzybami. W związku z tym słabnie nasza obrona przed nowo pojawiającymi się patogenami.

Natomiast odporność „wrodzona” – to pierwsza linia obrony przed infekcjami, która po zwalczeniu zagrożenia wygasa. W przypadku osób starszych, bardzo często reakcja immunologicznie nie zostaje wyciszona i powoduje nasilanie stanu zapalnego [3]. Jak wiadomo, stany zapalne są związane wieloma chorobami wieku starszego.

W konsekwencji tych zmian układ odpornościowy nie tylko gorzej chroni nas przed infekcjami, ale może także nieprawidłowo reagować na szczepienia, sprzyjać procesom autoimmunizacyjnym i chorobom o podłożu zapalnym [4,5].

Czy mamy wpływ na to, jak będzie starzał się nasz układ odpornościowy? Czy możemy zachować jego komórki w dłuższym zdrowiu? Specjaliści wykazują, że tak.

Jak wspierać system odpornościowy?

Na szczęście jest kilka sposobów, które wszyscy, a zwłaszcza seniorzy, możemy stosować, aby wspierać odporność. Eksperci wykazali, że istnieje proces, który zapobiega negatywnym zmianom związanym ze starzeniem. Ten mechanizm to autofagia – polega na trawieniu przez komórkę uszkodzonych lub obumarłych elementów, np. nieprawidłowych białek, których przybywa wraz z wiekiem. Autofagia wpływa również na poprawę działania komórek układu odpornościowego.

Szczególną cechą autofagii w kontekście odporności jest jej zdolność do usuwania patogenów takich jak wirusy i bakterie z wnętrza komórek.

Autofagia może odgrywać ważną rolę w obronie immunologicznej oraz wspierać usuwanie patogennych mikroorganizmów. W jednym z badań wykazano, że celem autofagii był wewnątrzkomórkowy patogen Listeria monocytogenes. W zakażonych komórkach autofagia została aktywowana w celu obrony przed tym patogenem, zapewniając jego usunięcie z komórek i degradację [6]. Autofagia chroni również komórki przed atakiem paciorkowców (Streptococcus) [7].

Usuwanie niepotrzebnych elementów z komórek podczas autofagii, pozwala im dużej funkcjonować prawidłowo oraz zapobiega nadmiernym stanom zapalnym, które mogłyby prowadzić do chorób czy nasilać autoimmunizację. Kiedy w organizmie zachodzi ciągła odnowa komórkowa, proces starzenia zostaje spowolniony.

Dowiedziono, że autofagia może być aktywowana poprzez post, a także niektóre substancje takie jak spermidyna.

Spermidyna wspomaga działanie komórek odpornościowych

Spermidyna aktywując autofagię przyczynia się do wspierania mechanizmów obronnych. Pośrednio wspomaga pamięć immunologiczną osób w starszym wieku. Jak dowiedziono we wstępnym badaniu na modelu komórkowym, suplementacja spermidyny – za sprawą autofagii – hamowała stany zapalne oraz zwiększała produkcję komórek pamięci (limfocytów B) [8].

Spermidyna działa przeciwko wirusom

Pierwsze badanie przeprowadzone przez naukowców z Uniwersytetu Charité w Berlinie wskazuje, że spermidyna może wspierać komórki w walce z SARS-CoV-2. Badanie in vitro wykazało, że spermidyna zmniejszała zdolność wirusa do zakażania komórek, a nawet hamowała jego rozprzestrzenianie, jeśli doszło już do infekcji [9].

W badaniu wykazano, że w komórkach zainfekowanych koronawirusem poziom spermidyny jest znacznie obniżony w porównaniu do zdrowych komórek. Po wprowadzeniu spermidyny do hodowli zainfekowanych komórek, replikacja wirusa zmniejszyła się o 85%. Na tej podstawie uznano, że spermidyna może działać przeciwko SARS-CoV-2. Działa zarówno profilaktycznie: przyczynia się do utrzymania komórek w lepszej kondycji, a także hamuje namnażanie i rozprzestrzenianie się wirusa w organizmie. Ponieważ jest naturalnie występującym związkiem w organizmie jest dobrze tolerowana i potencjalnie może stanowić skuteczny i bezpieczny środek terapeutyczny przeciwko SARS-CoV-2. Potrzebne są dalsze badania potwierdzające jej działanie, w tym wśród zwierząt i u ludzi.

Mgła mózgowa jako efekt uboczny COVID-19

Określenie mgła mózgowa (ang. brain fog) używane jest do opisania szeregu odczuć związanych z osłabieniem koncentracji, niezdolnością do jasnego myślenia, czy zaburzeniami pamięci. Tysiące osób, które przebyły chorobę COVID-19, zgłaszają poczucie dezorientacji, upośledzania pamięci i koncentracji. Skutki mgły mózgowej po zakażeniu SARS-COV-2 zaobserwowano zarówno u osób hospitalizowanych, jak i tych które lekko przeszły zakażenie. Chociaż badania nad tym powikłaniem są wciąż na wczesnym etapie, francuski raport z sierpnia 2020 roku wykazał, że wśród 120 pacjentów, wyleczonych z COVID-19, 34% cierpiało na utratę pamięci, a 27% na zaburzenia koncentracji i snu [10].

Spekuluje się, że mgła mózgowa może pojawiać się, gdy odpowiedź immunologiczna organizmu na wirusa nie zostanie wyciszona po ustąpieniu objawów lub w wyniku zapalenia naczyń krwionośnych prowadzących do mózgu. Co gorsza, skutek ten może długo utrzymywać się u chorych, czasami zupełnie dyskwalifikując ich z życia zawodowego. Wiele osób opisuje, że symptomy towarzyszące temu zjawisku są tak silne, że przypominają objawy demencji.

Wraz z rozwojem drugiej fali pandemii zdrowie psychiczne i poznawcze staje się poważnym wyzwaniem. Jak widzimy, samo przetrwanie zakażenia dla wielu osób nie jest końcem walki z tą chorobą. Dlatego kluczowe znaczenie ma holistyczne podejście do zdrowia, w tym funkcjonowania mózgu. Badania nad autofagią aktywowaną przy pomocy spermidyny  mogą przynieść potrzebną nam obecnie pomoc (Spermidyna w demencji i chorobie Alzheimera)

Suplementy na pomoc dla układu odpornościowego

Być może postępujące wraz z wiekiem spowolnienie autofagii częściowo jest spowodowane zmniejszeniem ilości jej naturalnego aktywatora w organizmy – spermidyny. Ta substancja należy do poliamin i jest wytwarzana w naszym ciele, aby spełniać szereg istotnych funkcji. Jej poziom maleje podczas starzenia, natomiast możemy ją uzupełniać dzięki bogatym w nią produktom spożywczym czy poprzez suplementację.

W ramach zdrowego stylu życia również suplementacja może wspierać układ odpornościowy. Poza witaminami i minerałami istnieje szereg innych, ważnych dla profilaktyki składników. Poznanie ich znaczenia dla organizmu pozwala nam sięgać po te substancje, które w danym momencie mogą przynieść nam największe korzyści. Spermidyna nie tylko zapewnia wsparcie dla układu odpornościowego, ale także wspiera zdrowie innych komórek ciała. Kiedy komórki pracują wydajnie, możemy dłużej cieszyć się samopoczuciem na najwyższym poziomie.

 

Autor: Paulina Żurek