Witamina D – zapotrzebowanie, badanie poziomu, toksyczność.
Witamina D – zapotrzebowanie, badanie poziomu, toksyczność. witamina D, badanie poziomu, zapotrzebowanie, dawka, toksyczność

Powszechny niedobór witaminy D skłania nas do suplementacji tego ważnego dla zdrowia składnika. Aby odpowiednio dobrać dawkę konieczne jest sprawdzenie jej poziomu w badaniu laboratoryjnym. Jakie badanie wybrać i jak odczytać wynik? W jaki sposób określić dawkę suplementu?

Witamina D – zapotrzebowanie

Przed rozpoczęciem suplementacji warto dowiedzieć się jakiej dawki witaminy D potrzebujemy. Wpływa na to kilka czynników takich jak: wiek, płeć, stan zdrowia czy otyłość. W związku z tym opracowano zalecane dzienne spożycie (RDA) dla witaminy D w IU/dobę1:

  • Niemowlęta i dzieci (do 1 r. ż.) 400-600
  • Dzieci w wieku powyżej 1 roku oraz młodzież 600-1000
  • Dorośli 19 - 70 lat 800-2000
  • Dorośli powyżej 70 lat 800-2000
  • Kobiety w ciąży i karmiące piersią 1500–2000
  • Otyłe dzieci i młodzież 1200–2000
  • Otyli dorośli 1600–4000

Badanie poziomu witaminy D

W badaniu laboratoryjnym można określić poziom dwóch form witaminy D. Pierwsza z nich to 25(OH)D3, druga to 1,25(OH)2D. W większości przypadków zalecane jest jednak określanie metabolitu 25(OH)D3, ponieważ jest to forma znacznie bardziej stabilna niż 1,25(OH)2D. Okres jej półtrwania to nawet 3 tygodnie, natomiast drugiej formy zaledwie około 14 godzin. Stąd, mierząc poziom 25(OH)D3 po pobraniu krwi, istnieje uzasadnione większe prawdopodobieństwo
i pewność, że zmierzony zostanie rzeczywisty poziom witaminy, zanim zostanie ona rozłożona.

Drugim ze wskazań do badania formy 25(OH)D3 jest kwestia związku niedoboru witaminy D z parathormonem. Hormon ten przekształca 25(OH)D3 w 1,25(OH)2D. Dlatego w przypadku niedoboru 25(OH)D3, poziom 1,25(OH)2D może pozostawać w normie, wprowadzając nas w błąd. Przed badaniem warto jednak zasięgnąć porady lekarza, który zdecyduje którą postać witaminy D powinniśmy zbadać, ponieważ w określonych przypadkach wskazania mogą być różne.

Badanie poziomu witaminy D3 nie wymaga wcześniejszego przygotowania. Nie trzeba być na czczo, jak również pora dnia nie wpływa na wynik. Badanie wykonuje się z krwi żylnej. Czasami zaleca się odstawienie suplementacji przed badaniem, jednak, kiedy chcemy sprawdzić czy rzeczywiście suplementacja jest skuteczna warto nie przerywać jej stosowania.

Normy witaminy D w badaniu

  • Norma: 30–50 ng/ ml.
  • Łagodny niedobór 20–30 ng/ ml
  • Ciężki niedobór: poniżej 20 ng/ ml
  • Poziom toksyczny > 100 ng/ml

Badanie poziomu witaminy D – kiedy wykonać?

Zalecane jest wykonanie badania poziomu witaminy D w następujących przypadkach:

U osób z podejrzeniem chorób takich jak:

  • osteoporoza
  • choroby układu sercowo - naczyniowego
  • choroby autoimmunologiczne (hashimoto, RZS, cukrzyca, łuszczyca) 
  • osoby w zaburzeniami wchłaniana oraz stanami zapalnymi jelit (IBS, choroba Crohna)
  • osoby z upośledzoną odpornością
  • osoby na dietach, które eliminują źródła witaminy D: weganie, wegetarianie, osoby z nietolerancją laktozy

Ponadto u osób zdrowych, które:

  • chcą ustalić dawkę suplementacji
  • skontrolować poziom witaminy D3 w czasie suplementacji (po ok. 3 miesiącach stosowania)
  • osoby po 65. roku życia
  • kobiety w okresie menopauzy 
  • osoby z nadwagą lub otyłością 

Witamina D – dawka toksyczna

Toksyczność witaminy D występuje rzadko, ale potencjalnie może stanowić poważne zagrożenie. Może wystąpić u osób przyjmujących duże dawki witaminy D - znacznie powyżej zalecanego spożycia np. w wyniku przyjmowania suplementów powyżej 40 000 IU na dobę przez długi okres czasu. Witamina D jest rozpuszczalną w tłuszczach witaminą i jest magazynowana w tkance tłuszczowej. Dlatego efekty toksyczne mogą utrzymywać się nawet przez wiele miesięcy po zaprzestaniu suplementacji2.  

Nadmiar witaminy D - objawy

Zarówno nadmiar jak i niedobór witaminy D mogą być szkodliwe. Zbyt wysoki poziom witaminy D może prowadzić do zwapnienia tkanek oraz uszkodzenia nerek i układu sercowo-naczyniowego3, 4, 5. Objawami zatrucia witaminą D są5, 7, 8:

  • bóle głowy,
  • nudności,
  • wymioty,
  • odwodnienie,
  • zaparcia,
  • metaliczny posmak w ustach,
  • słaby apetyt,
  • zapalenie trzustki
  • kamienie nerkowe

Suplementacja witaminy D

Odpowiednia dawka witaminy D jest gwarancją dostarczenia jej do mitochondriów. Według wskazań doktora Bodo Kuklinskiego, aby osiągnąć odpowiedni poziom witaminy D (100 nmol/l) należy przyjmować 50-100 µg (2000-4000 IE) dziennie.

Po zbadaniu poziomu witaminy, który okazał się zbyt niski zalecane jest przyjmowanie nawet 4000 IE witaminy D oraz 1000 mg wapnia na dobę. Następnie należy powtórzyć badanie po upływie 6-8 tygodni suplementacji. Najbezpieczniej utrzymywać poziom witaminy D pomiędzy 100-150 nmol/l (30–50 ng/ ml).9

Jeżeli pomimo suplementacji stężenie witaminy D nie wzrasta, wtedy należy zbadać poziom białka wiążącego tę witaminę. W przypadku niedoboru spowodowanego przez wiązanie przez białko należy podnieść dawkę witaminy D do 10 000 IE raz na tydzień.9

Więcej na temat suplementacji witaminy D w artykule: Witamina D – naturalne źródła i suplementacja.

 

Bibiografia:

9. Kuklinski. B. Mitochondria [...] 2017

 

Gdy sam odpoczynek nie pomaga…

Zmęczenie może być objawem wyczerpania nadnerczy. Postuluje się, że wpływ na ten stan mają niedobory witamin z grupy B, które odpowiadają za metabolizm i wytwarzanie energii. Niezastąpiona okazuje się, również witamina C, która zapewnia ochronę antyoksydacyjną przed skutkami hormonów stresu. Ponadto zioła adaptogenowe jak różeniec górski (Rhadiola) regulują poziom kortyzolu i pośredniczą w reakcjach organizmu na stres.

Leksykon Zdrowia
4 4-HNE 4-HYDROKSYNONENAL 5 5-MTHF A ACESULFAM K ACETON ACETYLACJA ACETYLO-COA ADDISONA, ZESPÓŁ ADENINA ADENOZYNOTRÓJFOSFORAN ADINOPEKTYNA ADIPOCYTY ADMA AGE AKONITAZA AKROLEINA AKTYWNY OCTAN ALFA, FALE MÓZGOWE ALLOSTERYCZNY MODULATOR AMD AMID KWASU NIKOTYNOWEGO AMPK AMYLAZA ANGIOGENEZA ANGIOTENSYNA ANTYOKSYDANTY APOPTOZA ASPARTAM ATP AUTOFAGOCYTOZA ATOPOWE ZAPALENIE SKÓRY (AZS) ANTYGEN B BABKA JAJOWATA BETA - OKSYDACJA KWASÓW TŁUSZCZOWYCH BETA, FALE MÓZGOWE BETA-BLOKERY BIAŁA TKANKA TŁUSZCZOWA BIAŁKO C-REAKTYWNE BŁONNIK POKARMOWY BRĄZOWA TKANKA TŁUSZCZOWA BRCA1 C CFS CHELATACJA CHROMOGRANINA A CIAŁA KETONOWE CISPLATYNA CK COMT CORICH CYKL COX CRP CYJANOKOBALAMINA CYKL CYTRYNIANOWY CYKL KREBSA CYKL KWASU CYTRYNOWEGO CYKL MOCZNIKOWY CYKL ORNITYNOWY CYKLAMINIAN CYKLOOKSYGENAZA PROSTAGLANDYNOWA CYP2D6 CYSTATIONINA CYTOCHROM C CYTOKINY STANU ZAPALNEGO CYTOZYNA CYTRULINA CZYNNIK INDUKOWANY HIPOKSJĄ CZYNNIK TOLERANCJI GLUKOZY CZYNNIK WZROSTU NASKÓRKA CZYNNIK WZROSTU NASKÓRKA CZYNNIK WZROSTU ŚRÓDBŁONKA NACZYNIOWEGO CHOLINA CYTOKINY CHEMOKINY CZYNNIK MARTWICY NOWOTWORÓW D DEHYDROGENAZA PIROGRONIANOWA DEHYDROGENAZY DEKSTRYNA DELTA, FALE MÓZGOWE DHA DIALDEHYD MALONOWY DINUKLEOTYD NIKOTYNOAMIDOADENINOWY DIOKSYGENAZA DIOKSYNY DOKSORUBICYNA DYSMUTAZA PONADTLENKOWA DYSTONIA DESATURACJA E EBV ECGF EEG ELEKTROENCEFALOGRAFIA ENDOTOKSYNA ENO ENTEROCYTY EPA EPIGENETYKA ERYTRYTOL F FAD FADH2 FENOLOWE KWASY FERMENTACJA MLECZANOWA FIBRATY FIBROMIALGIA FILOCHINON FITOSTERYNY FITOWY, KWAS FLAWONOIDY FLUPIRTYNA FMS FOSFATYDYLOSERYNA FOSFORAN-5-PIRYDOKSALU FOSFORYLACJA OKSYDACYJNA FRATAKSYNA FRUKTOZO-1,6-BIFOSFORAN FURANY FAGOCYTOZA G GABA GALAKTOZA GALENIKA GAMMA, FALE MÓZGOWE GASTRYNA GENISTEINA GLICEROLO-3-FOSFORAN GLIKOLIZA GLUKAGON GLUKOKORTYKOIDY GLUKONEOGENEZA GLUT GLUTAMINA GLUTAMINIAN GLUTATION GLUTATION ZREDUKOWANY GSH GSSG GTP GUANINA H HAPTOKORYNA HBA1C HDL HEMOGLOBINA HENLEGO, PĘTLA HIF1Α HIPOKSJA HISTONY HOLOTRANSKOBALAMINA HYDROPEROKSYLOWY, RODNIK HASHIMOTO I IGA IGE IGF-1 IGG IMMUNOGLOBULINA A IMMUNOGLOBULINA E IMMUNOGLOBULINA G INDEKS GLIKEMICZNY (IG) INDEKS INSULINOWY (FII) INHIBITORY ENZYMÓW INHIBITORY POMPY PROTONOWEJ INO INSULINA INSULINOOPORNOŚĆ INULINA INULINA K KALCYTRIOL KANCEROGEN KARBOKSYLAZA PIROGRONIANOWA KARDIOLIPINA KATECHOLO-O-METYLOTRANSFERAZA KERATYNA KETOGENEZA KINAZA KREATYNOWA KINAZA MTOR KOBALAMINA KOENZYM A KOENZYM Q10 KOFAKTOR KOMPLEKS DEHYDROGENAZY PIROGRONIANOWEJ KOZŁEK LEKARSKI KREATYNA KREATYNINA KSENOBIOTYKI KSYLITOL KUMARYNA KWAS ALFA - LINOLENOWY KWAS DOKOZAHEKSAENOWY KWAS EIKOZAPENTAENOWY KWAS GAMMA-AMINOMASŁOWY KWAS LINOLOWY KWAS LIPONOWY KWASICA KETONOWA KWASICA METABOLICZNA KWASICA MLECZANOWA KWASU MLEKOWEGO CYKL KWAS MLEKOWY KATALAZA KLASTER Ł ŁAŃCUCH ODDECHOWY L LDL LEKTYNY LEPTYNA LEPTYNOOPORNOŚĆ LIGAND LIGNANY LIKOPEN LIMONINA LINDAN LINDANY LIPAZA LIPOLIZA LIZOSOM LIMFOCYTY M MALONOWY, DIALDEHYD MALTODEKSTRYNA MAŚLAN MASŁOWY, KWAS MCS MDA MDR – P MEDYCYNA MITOCHONDRIALNA METYLACJA METYLOKOBALAMINA MITOCHONDRIUM MITOFAGIA MLECZAN MRNA MRNA MTDNA MTHFR MTNO MTRNA N NAD NAD+ NADH NADPH NADTLENEK WODORU NADTLENOAZOTYN NEFRONU, PĘTLA NFKB NIACYNA NIESTEROIDOWE LEKI PRZECIWZAPALNE NIEZBĘDNE NIENASYCONE KWASY TŁUSZCZOWE NLPZ NMDA NNO O OKSYDAZA CYTOCHROMU C OKSYDOREDUKTAZY OKSYGENAZA HEMOWA 1 ORAC OROTOWY, KWAS OSTROPEST PLAMISTY OŚ HPA P PEKTYNY PEPSYNA PEPTYDY PEROKSYDAZY PET PIEPRZ METYSTYNOWY PIROFOSFORAN TIAMINY PIROGRONIAN PIRYDOKSYNA PIRYMIDYNY PLUSKWICA GRONIASTA POCHP PODSTAWNIK POJEMNOŚĆ ANTYOKSYDACYJNA ORGANIZMU POLIFENOLE POLISACHARYDY POSZARPANE CZERWONE WŁÓKNA PPI PRODUKT ZAAWANSOWANEJ GLIKACJI PROTEAZY PROTEOLIZA PRZECIWUTLENIACZE PURYNY PARESTEZJA PRZECIWCIAŁA Q QTC R REAKCJA ANAPLEROTYCZNA REPERFUZJA RESWERATROL RÓŻENIEC RYBOFLAWINA RYBOZA REAKCJA AUTOIMMUNOLOGICZNA RECEPTORY KOMÓRKOWE S S-100, BIAŁKA SAPONINY SIRT3 SIRTUINY SOD SOD-1 SOD-2 SOMATOLIBERTYNA SOMATOSTATYNA SSRI STATYNY STRES NITROZACYJNY STRES OKSYDACYJNY SUKRALOZA SYLIMARYNA SZCZAWIOOCTAN SIBO Ś ŚRÓDBŁONKOWY CZYNNIK WZROSTU T T3 T4 TEOBROMINA THETA, FALE MÓZGOWE TIAMINA TLENEK AZOTU (NO) TORSADE DE POINTES TRANSKOBALAMINA I TRANSKOBALAMINA II TRIJODOTYRONINA TRÓJGLICERYDY TRYPSYNA TYMINA TYROKSYNA TNF - ALFA U U, ZAŁAMEK URACYL UTLENIONE GSH V VEGF W WIELOKSZTAŁTNY CZĘSTOKURCZ KOMOROWY WOLNE RODNIKI Z ZESPÓŁ PRZEWLEKŁEGO ZMĘCZENIA ZESPÓŁ WRAŻLIWOŚCI NA WIELORAKIE SUBSTANCJE CHEMICZNE ZWYRODNIENIE PLAMKI ŻÓŁTEJ
Reklama
Witamina D3 MSE
Wysoka porcja 2.000 IU - Monopreparat, mitoceutyk
D3-Intercell® Vegan 2000 I.E.
Witamina D pozyskiwana z porostów – 2000 I.U (50 µg) w kapsułce roślinnej.
D3-Intercell® 2000 I.E.
Witamina D 2000 I.U pozyskana z lanoliny, zamknięta w naturalnej kapsułce roślinnej.
Reklama
Witamina D3 MSE
Wysoka porcja 2.000 IU - Monopreparat, mitoceutyk
D3-Intercell® Vegan 2000 I.E.
Witamina D pozyskiwana z porostów – 2000 I.U (50 µg) w kapsułce roślinnej.
D3-Intercell® 2000 I.E.
Witamina D 2000 I.U pozyskana z lanoliny, zamknięta w naturalnej kapsułce roślinnej.
Redakcja:
mail: redakcja@mito-med.pl
Reklama:
mail: reklama@mito-med.pl
2017 © Mito Med