Życie z łuszczycą – przyczyny, objawy i leczenie

Dowiedz się, czym jest łuszczyca, jakie są jej przyczyny, objawy oraz metody leczenia tej przewlekłej choroby skóry. Jakie substancje odżywcze mogą być pomocne w terapii?

Zmiany łuszczycowe dotyczą około 2% populacji ogólnoświatowej. Choroba częściej występuje u osób rasy białej, natomiast u pacjentów pochodzących z Ameryki i Azji pojawia się niezwykle rzadko. W Polsce choruje około 3% społeczeństwa. Przewlekły przebieg schorzenia i częste nawroty wykwitów sprawiają, że łuszczyca jest dość uciążliwą chorobą. Jakie są jej przyczyny i przebieg, czy można ją wyleczyć?

Łuszczyca Psoriasis – przyczyny

Łuszczyca, inaczej Psoriasis, to przewlekła, zapalna choroba skóry, o nawrotowym charakterze. Wykwitem skórnym są grudki pokryte łuską, które najczęściej zlewają się w większe ogniska. Łuszczyca występuje na skórze gładkiej, owłosionej, może objawiać się również na paznokciach dłoni i stóp. W przebiegu choroby dochodzi do zaburzeń keratynizacji, czyli procesu  rogowacenia komórek naskórka. W zdrowo funkcjonującej skórze przejście keratynocytów z warstwy rozrodczej do warstwy rogowej trwa około 28-30 dni. W przypadku łuszczycy ten czas skraca się nawet o połowę. Coraz częściej łuszczycę określa się jako schorzenie o podłożu autoimmunologicznym. Komórki układu odpornościowego, limfocyty i neutrofile, naciekają skórę właściwą i naskórek. Co ważne, łuszczyca jest chorobą niezakaźną, czyli nie przenosi się poprzez kontakt z osobą chorą. 

Wśród czynników warunkujących wystąpienie choroby wymienia się trzy główne:

  • predyspozycje genetyczne: choroba często występuje w wywiadzie rodzinnym pacjentów, badania potwierdzają jej dziedziczny charakter;
  • czynniki immunologiczne: w procesie chorobowym znaczenie mają szlaki interleukiny IL-1 i IL-36;
  • bodźce zewnętrzne: urazy mechaniczne, stres, palenie tytoniu, styl życia, dieta.

Farmakologiczne metody leczenia łuszczycy

Dermatologiczne leczenie łuszczycy opiera się na stosowaniu leczenia miejscowego, fototerapii, a w bardziej zaawansowanych stadiach choroby włącza się leczenie ogólne. Co istotne, łuszczyca skóry jest chorobą, której nie można trwale wyleczyć. Terapie mają na celu zmniejszenie objawów i poprawę komfortu codziennego życia pacjenta. 

Leczenie miejscowe

Leczenie miejscowe opiera się na zahamowaniu nadmiernej proliferacji naskórka i zmniejszeniu stanu zapalnego. W tym rodzaju leczenia stosuje się najczęściej

  • preparaty keratolityczne: pomagają w delikatnym usunięciu łusek, zmniejszają ich ilość, dzięki czemu ułatwiają przenikanie innym substancjom (mocznik, kwas salicylowy w stężeniu 5–30%);
  • kortykosteroidy: działają silnie przeciwzapalnie, hamują proliferację naskórka, wpływają na przebieg reakcji odpornościowych;
  • analogi witaminy D3: zmniejszają stan zapalny, regulują podziały keratynocytów (kalcypotriol, takalcytol);
  • preparaty dziegciowe: działają złuszczająco, przeciwzapalnie i przeciwświądowo; poleca się je szczególnie w szamponach i żelach do mycia skóry łuszczycowej.

Terapia ogólnoustrojowa

W bardziej zaawansowanych stadiach lekarze zalecają fototerapię, czyli naświetlanie zmian promieniowaniem UVA lub UVB. Leczenie ogólnoustrojowe wykorzystuje leki immunosupresyjne i cytostatyczne oraz retinoidy:

  • leki immunosupresyjne: zmniejszają odpowiedź immunologiczną układu odpornościowego (cyklosporyny);
  • leki cytostatyczne: hamują podział i rozwój komórek (metotreksat);
  • retinoidy: hamują stan zapalny, normalizują proliferację naskórka.

Leki stosowane ogólnoustrojowo muszą być przyjmowane zgodnie z zaleceniami i pod kontrolą lekarza, z uwagi na ryzyko wystąpienia skutków ubocznych.

Inne sposoby leczenia łuszczycy

Poza leczeniem farmakologicznym, w leczeniu łuszczycy warto wdrożyć suplementację nakierowaną na uzupełnienie niedoborów makro- i mikroelementów oraz terapię mitochondrialną. Dobre efekty przynosi stosowanie diety o niskim indeksie glikemicznym.

Wśród substancji, które warto przyjmować wraz z dietą lub uzupełniać suplementacją, są:

  • kwasy tłuszczowe omega-3: zmniejszają stan zapalny organizmu, pozytywnie wpływają na łagodzenie zmian skórnych;
  • witamina D3: wspomaga prawidłowy przebieg proliferacji naskórka, uzupełnienie niedoborów tej witaminy zmniejsza występowanie zmian łuszczycowych i wzmaga odporność organizmu;
  • koenzym Q10: związek o działaniu przeciwzapalnym, zaliczany do przeciwutleniaczy, wspomaga procesy leczenia;
  • PQQ: inaczej metoksantyna, jest antyoksydantem; wspiera prawidłowe funkcjonowanie mitochondriów i szlaków metabolicznych;
  • witaminy z grupy B: łagodzą stany zapalne, zapobiegają powstawaniu nowych wykwitów.

Pielęgnacja kosmetologiczna skóry łuszczycowej

Skóra dotknięta łuszczycą wymaga odpowiedniej codziennej pielęgnacji, która łączy w sobie działanie nawilżające, zmiękczające oraz złuszczające. Do składników pożądanych w pielęgnacji łuszczycowej zalicza się:

  • emolienty: działają nawilżająco i zmiękczająco, regularnie stosowane zmniejszają łuszczenie, niwelują uczucie świądu, odbudowują barierę naskórkową i poprawiają stan warstwy rogowej naskórka (np. trójgliceryd kaprylowo – kaprynowy, olej makadamia, masło shea);
  • humektanty: posiadają zdolność przenikania przez naskórek i zatrzymywania wody w warstwie rogowej, dzięki czemu poprawiają nawilżenie skóry (np. gliceryna, kwas mlekowy, aloes, mocznik);
  • substancje keratolityczne: niezwykle istotna grupa składników w pielęgnacji skóry łuszczycowej; umożliwiają rozluźnienie połączeń międzykomórkowych naskórka, dzięki czemu ułatwiają usuwanie nadmiaru łuski (np. kwas glikolowy, mocznik, kwas salicylowy);
  • substancje przeciwutleniające: wykazują działanie przeciwzapalne, wspomagają procesy gojenia i łagodzą podrażnienie skóry (np. koenzym Q10);
  • substancje wspomagające barierę lipidową: ich obecność w kosmetyku umożliwia odbudowanie warstwy ochronnej skóry przez uzupełnienie brakujących lipidów, dzięki czemu następuje regeneracja skóry (np. ceramidy, woski, olej z wiesiołka);
  • substancje hamujące podziały mitotyczne: działanie opiera się na wydłużeniu procesu rogowacenia naskórka przez utrudnienie oddychania komórkowego (dziegcie).

Codzienna pielęgnacja pozwala na złagodzenie objawów łuszczycy, szybsze gojenie się ognisk zapalnych, a przede wszystkim przynosi ulgę podrażnionej skórze.

Podsumowując

Łuszczyca jest niezwykle wymagającą chorobą. Wpływa na samopoczucie, życie codzienne, aspekt psychologiczny i estetyczny. Mimo iż jest chorobą przewlekłą, można nauczyć się z nią funkcjonować. Odpowiednio dobrane leczenie, pielęgnacja, dbałość o dietę, suplementację oraz dobre samopoczucie psychiczne pomaga w złagodzeniu objawów i dolegliwości związanych z łuszczycą.

Bibliografia

0:00
0:00