Joga w zespole policystycznych jajników

Zespół policystycznych jajników jest jednym z najczęstszych zaburzeń hormonalnych u kobiet w wieku rozrodczym. Szacuje się, że dotyka od 10 do 15% kobiet. Jednym z powodów dolegliwości w tej chorobie jest zbyt wysoki poziom testosteronu. Konwencjonalne leczenie może wiązać się ze skutkami ubocznymi, dlatego poszukuje się naturalnych metod. Badania dowodzą, że skutecznym elementem terapii może być joga.

Czym jest PCOS?

Już sama nazwa wskazuje, że problem dotyczy funkcjonowania jajników  i związanych z nimi hormonów. W jajnikach kobiet z tą dolegliwością wytwarzane są duże ilości (poli) niedojrzałych komórek jajowych. Naturalnie komórki jajowe znajdują się w pęcherzykach, które pękają i uwalniają komórkę. Natomiast w PCOS większość pęcherzyków nie pęka prawidłowo i otorbia się. Dlatego zespół policystycznych jajników nazywany jest również zespołem wielotorbielowatych jajników. Towarzyszą mu charakterystyczne objawy.

Objawy – PCOS

Zmiany gospodarki hormonalnej w PCOS często dotyczą zbyt wysokiego poziom testosteronu, który wpływa na współwystępowanie: nadwagi, nieregularnych cykli miesiączkowych, skłonności do cukrzycy i insulinooporności, problemów skórnych (trądzik). Nie wszystkie objawy muszą występować jednocześnie u każdej kobiety z PCOS, a do najczęstszych należą:

  • Zaburzenia cyklu miesiączkowego (przedłużony cykl, brak miesiączki lub krwawienie między miesiączkowe).
  • Nadwaga i skłonność do otyłości.
  • Trądzik i problemy skórne.
  • Insulinooporność z podwyższonym ryzykiem rozwoju cukrzycy.
  • Niepłodność lub tendencja do poronienia podczas ciąży.
  • Wypadanie włosów na głowie lub nasilony wzrost włosów na pozostałych częściach ciała – hirsutyzm.
  • Skłonność do depresji.

Przyczyny zaburzeń hormonalnych w PCOS

Równowaga hormonalna to wyrafinowany system, w którym każdy hormon jest połączony z innymi hormonami, ich działanie wzajemnie oddziałuje na siebie pozwalając zachować homeostazę w organizmie. W przypadku kiedy ten balans zostanie zaburzony efekt działa na zasadzie domina skutkując zaburzeniami w wielu układach i narządach. Podaje się kilka przyczyn PCOS wpływających na zaburzenia gospodarki hormonalnej:

  1. Nadmiar męskich hormonów.

W PCOS zaburzeniu ulega równowaga między hormonami LH (luteinizującego)  i FSH (folikulotropowego). Nadmiar hormonu LH i niedobór hormonu FSH  powoduje, że jajniki wytwarzają zbyt wiele męskich hormonów (androgenów). Z kolei hormony męskie mogą przekształcić się w estrogen - zwłaszcza w tkance tłuszczowej. Im większa zawartość tkanki tłuszczowej, tym więcej estrogenu jest wytwarzane.

  1. Tkanka tłuszczowa i estrogen

Przy zbyt dużej zawartości tkanki tłuszczowej w organizmie wytwarzane są nadmierne ilości estrogenu. Wysoki poziom tego hormonu dodatkowo promuje uwalnianie LH i hamuje uwalnianie FSH prowadząc do mechanizmu błędnego koła.

  1. Insulinooporność

Jednocześnie w PCOS można zaobserwować podwyższony poziom insuliny (hiperinsulinemia), który sprzyja zarówno gromadzeniu tłuszczu, a także powstawaniu męskich hormonów w jajnikach w tym nadmiaru testosteronu.

Nadmiar estrogenu, zbyt duża ilość hormonów męskich (hiperandrogenemia) i hiperinsulinemia są wspólnie odpowiedzialne za rozwój PCOS i wpływają wzajemnie na siebie

Jak wyregulować hormony w PCOS?

Badania wykazały, że jednym z naturalnych sposobów na przywrócenie równowagi i obniżenie ilości męskich hormonów może być joga w połączeniu z praktyką uważności – mindfulness. Poza wpływem na układ hormonalny ćwiczenie jogi ma wiele zalet: wprowadza aktywność fizyczną potrzebną kobietom z PCOS do utrzymania prawidłowej wagi, reguluje napięcie i stres. Ponadto joga i relaksacja pozytywnie oddziałują również na mitochondria. A ich przewagą w przeciwieństwie do konwencjonalnej hormonoterapii jest brak skutków ubocznych.

Według badania opublikowanego w maju 2020 roku w na łamach American Osteopathic Association regularna praktyka jogi i uważności pozwoliła obniżyć poziom męskich hormonów u badanych kobiet zmniejszając dolegliwości1. Co ciekawe poprawa nastąpiła nawet pomimo braku redukcji wagi.

Joga na regulację hormonów

Ponieważ zmiana stylu życia i diety mogą przynieść bardzo dobre korzyści w tej przypadłości uznano, że również odpowiednia praktyka jogi może stać się elementem terapii zespołu policystycznych jajników (PCOS). Według badania wystarczyły ćwiczenia trzy razy w tygodniu, aby zrównoważyć poziom hormonów.

We wspomnianym badaniu wzięło udział 31 kobiet z PCOS w wieku od 23 do 42 lat. Przed badaniem osoby te ukończyły kurs jogi i uważności, aby prawidłowo praktykować. Podzielono je na dwie grupy: badawczą i kontrolną - która nie uczestniczyła w jodze. Badanie trwało 3 miesiące, a kobiety ćwiczyły 3 razy w tygodniu przez godzinę.

Aby ocenić zmiany jakie zaszły w ich organizmach przeprowadzono badania: hormonalne, kardiometaboliczne i psychologiczne zarówno przed jak i po 3 miesiącach, a wyniki porównano. Pomiary obejmowały poziom wolnego testosteronu, DHEA, androstendionu, wskaźnik masy ciała, stosunek talii do bioder, poziom glukozy i insuliny na czczo oraz wskaźniki lękowe i depresyjne.

Wyniki wykazały pozytywny wpływ jogi i uważności na badane parametry. U kobiet praktykujących poziom hormonów męskich został obniżone, a testosteron spadł o 29% w ciągu 3 miesięcy. Poprawie uległy także wskaźniki poziomu lęku o 21% i depresji o 55%. U niektórych kobiet również stan cery uległ poprawie, ustąpił trądzik i wyregulował się cykl miesiączkowy.

Dieta i pomocne składniki

Osobom z PCSO mogą pomóc również inne elementy naturalnych terapii jak dieta przeciwzapalna oraz składniki regulujące działanie hormonów i gospodarkę węglowodanową. Z pomocą przychodzą odpowiednie składniki w diecie oraz suplementacja. Jednocześnie wspierają regulację masy ciała, zmniejszają insulinooporności i zawartość tkanki tłuszczowej.

Dla osób z PCSO ważne jest zachowanie prawidłowego poziomu witaminy D3, które wpływa na produkcję i działanie wielu hormonów. Potwierdzono korzystny wpływ suplementacji witaminą D3 na insulinooporność, dojrzewanie pęcherzyków jajnikowych, owulację i prawidłowy cykl miesiączkowy2. Do produkcji hormonów jak i witaminy D3 potrzebne są odpowiednie kwasy tłuszczowe. Dlatego ważne jest zachowanie proporcji w diecie szczególnie przeciwzapalnych kwasów omega–3 i kwasów omega–6. Dowiedziono, że suplementacja kwasami omega-3 łagodzi insulinooporność, pozwala zachować prawidłową gospodarkę glukozą i profil lipidowy w PCOS3,4.

Joga jest praktyką holistyczną i wspiera funkcjonowanie całego organizmu. Aby wzmocnić jej efekt ważne jest równoczesne zadbanie o styl życia obejmujący prawidłowe odżywianie, uzupełniane składników odżywczych, aktywność fizyczną czy sen. Całościowe wsparcie organizmu pozwala nam osiągnąć lepsze efekty dla zdrowia. 

 

Autor: Paulina Żurek

 

 

Czy intensywny wysiłek może szkodzić?

Przed podjęciem intensywnej aktywności fizycznej (np. biegi długodystansowe) warto zbadać aktywność kilku enzymów, które decydują o wydolności organizmu. Są nimi dysmutaza ponadtlenkowa (SOD-1 oraz SOD-2), transferaza glutationowa i katecholo-O-metylotransferaza (cOMT). Z uwagi na to, iż wiele osób ma zaburzone działanie tych enzymów, należy zbadać ich aktywność przed podjęciem decyzji o uprawianiu sportów wyczynowych. Odpowiednie badania oferują wyspecjalizowane w medycynie mitochondrialnej laboratoria.

Leksykon Zdrowia
4 4-HNE 4-HYDROKSYNONENAL 5 5-MTHF A ACESULFAM K ACETON ACETYLACJA ACETYLO-COA ADDISONA, ZESPÓŁ ADENINA ADENOZYNOTRÓJFOSFORAN ADINOPEKTYNA ADIPOCYTY ADMA AGE AKONITAZA AKROLEINA AKTYWNY OCTAN ALFA, FALE MÓZGOWE ALLOSTERYCZNY MODULATOR AMD AMID KWASU NIKOTYNOWEGO AMPK AMYLAZA ANGIOGENEZA ANGIOTENSYNA ANTYOKSYDANTY APOPTOZA ASPARTAM ATP AUTOFAGOCYTOZA ATOPOWE ZAPALENIE SKÓRY (AZS) ANTYGEN B BABKA JAJOWATA BETA - OKSYDACJA KWASÓW TŁUSZCZOWYCH BETA, FALE MÓZGOWE BETA-BLOKERY BIAŁA TKANKA TŁUSZCZOWA BIAŁKO C-REAKTYWNE BŁONNIK POKARMOWY BRĄZOWA TKANKA TŁUSZCZOWA BRCA1 C CFS CHELATACJA CHROMOGRANINA A CIAŁA KETONOWE CISPLATYNA CK COMT CORICH CYKL COX CRP CYJANOKOBALAMINA CYKL CYTRYNIANOWY CYKL KREBSA CYKL KWASU CYTRYNOWEGO CYKL MOCZNIKOWY CYKL ORNITYNOWY CYKLAMINIAN CYKLOOKSYGENAZA PROSTAGLANDYNOWA CYP2D6 CYSTATIONINA CYTOCHROM C CYTOKINY STANU ZAPALNEGO CYTOZYNA CYTRULINA CZYNNIK INDUKOWANY HIPOKSJĄ CZYNNIK TOLERANCJI GLUKOZY CZYNNIK WZROSTU NASKÓRKA CZYNNIK WZROSTU NASKÓRKA CZYNNIK WZROSTU ŚRÓDBŁONKA NACZYNIOWEGO CHOLINA CYTOKINY CHEMOKINY CZYNNIK MARTWICY NOWOTWORÓW D DEHYDROGENAZA PIROGRONIANOWA DEHYDROGENAZY DEKSTRYNA DELTA, FALE MÓZGOWE DHA DIALDEHYD MALONOWY DINUKLEOTYD NIKOTYNOAMIDOADENINOWY DIOKSYGENAZA DIOKSYNY DOKSORUBICYNA DYSMUTAZA PONADTLENKOWA DYSTONIA DESATURACJA E EBV ECGF EEG ELEKTROENCEFALOGRAFIA ENDOTOKSYNA ENO ENTEROCYTY EPA EPIGENETYKA ERYTRYTOL F FAD FADH2 FENOLOWE KWASY FERMENTACJA MLECZANOWA FIBRATY FIBROMIALGIA FILOCHINON FITOSTERYNY FITOWY, KWAS FLAWONOIDY FLUPIRTYNA FMS FOSFATYDYLOSERYNA FOSFORAN-5-PIRYDOKSALU FOSFORYLACJA OKSYDACYJNA FRATAKSYNA FRUKTOZO-1,6-BIFOSFORAN FURANY FAGOCYTOZA G GABA GALAKTOZA GALENIKA GAMMA, FALE MÓZGOWE GASTRYNA GENISTEINA GLICEROLO-3-FOSFORAN GLIKOLIZA GLUKAGON GLUKOKORTYKOIDY GLUKONEOGENEZA GLUT GLUTAMINA GLUTAMINIAN GLUTATION GLUTATION ZREDUKOWANY GSH GSSG GTP GUANINA H HAPTOKORYNA HBA1C HDL HEMOGLOBINA HENLEGO, PĘTLA HIF1Α HIPOKSJA HISTONY HOLOTRANSKOBALAMINA HYDROPEROKSYLOWY, RODNIK HASHIMOTO I IGA IGE IGF-1 IGG IMMUNOGLOBULINA A IMMUNOGLOBULINA E IMMUNOGLOBULINA G INDEKS GLIKEMICZNY (IG) INDEKS INSULINOWY (FII) INHIBITORY ENZYMÓW INHIBITORY POMPY PROTONOWEJ INO INSULINA INSULINOOPORNOŚĆ INULINA INULINA K KALCYTRIOL KANCEROGEN KARBOKSYLAZA PIROGRONIANOWA KARDIOLIPINA KATECHOLO-O-METYLOTRANSFERAZA KERATYNA KETOGENEZA KINAZA KREATYNOWA KINAZA MTOR KOBALAMINA KOENZYM A KOENZYM Q10 KOFAKTOR KOMPLEKS DEHYDROGENAZY PIROGRONIANOWEJ KOZŁEK LEKARSKI KREATYNA KREATYNINA KSENOBIOTYKI KSYLITOL KUMARYNA KWAS ALFA - LINOLENOWY KWAS DOKOZAHEKSAENOWY KWAS EIKOZAPENTAENOWY KWAS GAMMA-AMINOMASŁOWY KWAS LINOLOWY KWAS LIPONOWY KWASICA KETONOWA KWASICA METABOLICZNA KWASICA MLECZANOWA KWASU MLEKOWEGO CYKL KWAS MLEKOWY KATALAZA KLASTER Ł ŁAŃCUCH ODDECHOWY L LDL LEKTYNY LEPTYNA LEPTYNOOPORNOŚĆ LIGAND LIGNANY LIKOPEN LIMONINA LINDAN LINDANY LIPAZA LIPOLIZA LIZOSOM LIMFOCYTY M MALONOWY, DIALDEHYD MALTODEKSTRYNA MAŚLAN MASŁOWY, KWAS MCS MDA MDR – P MEDYCYNA MITOCHONDRIALNA METYLACJA METYLOKOBALAMINA MITOCHONDRIUM MITOFAGIA MLECZAN MRNA MRNA MTDNA MTHFR MTNO MTRNA N NAD NAD+ NADH NADPH NADTLENEK WODORU NADTLENOAZOTYN NEFRONU, PĘTLA NFKB NIACYNA NIESTEROIDOWE LEKI PRZECIWZAPALNE NIEZBĘDNE NIENASYCONE KWASY TŁUSZCZOWE NLPZ NMDA NNO O OKSYDAZA CYTOCHROMU C OKSYDOREDUKTAZY OKSYGENAZA HEMOWA 1 ORAC OROTOWY, KWAS OSTROPEST PLAMISTY OŚ HPA P PEKTYNY PEPSYNA PEPTYDY PEROKSYDAZY PET PIEPRZ METYSTYNOWY PIROFOSFORAN TIAMINY PIROGRONIAN PIRYDOKSYNA PIRYMIDYNY PLUSKWICA GRONIASTA POCHP PODSTAWNIK POJEMNOŚĆ ANTYOKSYDACYJNA ORGANIZMU POLIFENOLE POLISACHARYDY POSZARPANE CZERWONE WŁÓKNA PPI PRODUKT ZAAWANSOWANEJ GLIKACJI PROTEAZY PROTEOLIZA PRZECIWUTLENIACZE PURYNY PARESTEZJA PRZECIWCIAŁA Q QTC R REAKCJA ANAPLEROTYCZNA REPERFUZJA RESWERATROL RÓŻENIEC RYBOFLAWINA RYBOZA REAKCJA AUTOIMMUNOLOGICZNA RECEPTORY KOMÓRKOWE S S-100, BIAŁKA SAPONINY SIRT3 SIRTUINY SOD SOD-1 SOD-2 SOMATOLIBERTYNA SOMATOSTATYNA SSRI STATYNY STRES NITROZACYJNY STRES OKSYDACYJNY SUKRALOZA SYLIMARYNA SZCZAWIOOCTAN SIBO Ś ŚRÓDBŁONKOWY CZYNNIK WZROSTU T T3 T4 TEOBROMINA THETA, FALE MÓZGOWE TIAMINA TLENEK AZOTU (NO) TORSADE DE POINTES TRANSKOBALAMINA I TRANSKOBALAMINA II TRIJODOTYRONINA TRÓJGLICERYDY TRYPSYNA TYMINA TYROKSYNA TNF - ALFA U U, ZAŁAMEK URACYL UTLENIONE GSH V VEGF W WIELOKSZTAŁTNY CZĘSTOKURCZ KOMOROWY WOLNE RODNIKI Z ZESPÓŁ PRZEWLEKŁEGO ZMĘCZENIA ZESPÓŁ WRAŻLIWOŚCI NA WIELORAKIE SUBSTANCJE CHEMICZNE ZWYRODNIENIE PLAMKI ŻÓŁTEJ
Reklama
EnzOmega MSE
Naturalne, najwyższej czystości KWASY OMEGA 3. Wysoka porcja 750 mg
Witamina D3 MSE
Wysoka porcja 2.000 IU - Monopreparat, mitoceutyk
D3-Intercell® Vegan 2000 I.E.
Witamina D pozyskiwana z porostów – 2000 I.U (50 µg) w kapsułce roślinnej.
Reklama
EnzOmega MSE
Naturalne, najwyższej czystości KWASY OMEGA 3. Wysoka porcja 750 mg
Witamina D3 MSE
Wysoka porcja 2.000 IU - Monopreparat, mitoceutyk
D3-Intercell® Vegan 2000 I.E.
Witamina D pozyskiwana z porostów – 2000 I.U (50 µg) w kapsułce roślinnej.
Omegan 750®
Wysoka dawka 750mg najwyższej czystości kwasów tłuszczowych Omega-3 w idealnych proporcjach DHA do EPA.
D3-Intercell® 2000 I.E.
Witamina D 2000 I.U pozyskana z lanoliny, zamknięta w naturalnej kapsułce roślinnej.
Redakcja:
mail: redakcja@mito-med.pl
Reklama:
mail: reklama@mito-med.pl
2017 © Mito Med