Tiamina inaczej witamina B1 jest niezbędnym składnikiem odżywczym dla organizmu. Była pierwszą witaminą z grupy B odkrytą przez naukowców, dlatego jego nosi numer 1. Podobnie jak inne witaminy z tej grupy jest rozpuszczalna w wodzie i pomaga przekształcać pokarm w energię. Przedstawiamy jakie ma inne korzyści zdrowotne.


Czym jest witamina B1?

Witamina B1 – inaczej tiamina jest często nazywana witaminą "uspokajającą ducha", ponieważ wspomaga działanie układu nerwowego oraz funkcje psychologiczne.

W wysokim stężeniu znajdują się głównie w mięśniach szkieletowych, sercu, wątrobie, nerkach oraz mózgu. [1]

Odgrywa istotną rolę w przemianie materii. Uczestniczy w metabolizmie aminokwasów i węglowodanów jako koenzymem dla enzymów. [2]

Może występować jako wolna tiamina albo w połączeniu z resztą fosforanową jako: mono-, di- lub trifosforan [3].

Tiamina przekształcana jest w wątrobie do formy aktywnej – TPP (pirofosforanu tiaminy) [4].


Witamina B1 a mitochondria

Tiamina (B1) usprawnia metabolizm pirogronianu i produkcję energii, działa jako kofaktor enzymu PDH – dehydrogenazy pirogronianowej. [5]

Tiamina pomaga utrzymać prawidłowy metabolizm. Jest niezbędna do produkcji energii ATP – głównego nośnika energii. Pomaga w przekształcaniu węglowodanów w glukozę, jak również metabolizowaniu białka i tłuszczy. [6]

Tiamina jest kofaktorem dla wielu enzymów: transketolazy, dehydrogenazy pirogronianowej (PDH) i dehydrogenazy
alfa-ketoglutaranu. [
7]

Difosforan tiaminy katalizuje następujące reakcje:

  • dekarboksylacji dehydrogenazy α-ketoglutarowej w cyklu Krebsa,
  • przemiany węglowodanów przy udziale dehydrogenazy pirogronianowej
  • przemiany aminokwasów: waliny, izoleucyny, leucyny, przy udziale dehydrogenazy ketokwasów o rozgałęzionych łańcuchach. [8]
  • uczestniczy w szlaku pentozofosforanowym jest koenzymem transketolazy. [9]

Ponadto, witamina B1 jest niezbędna enzymom do ochrony komórek i mitochondriów przed stresem oksydacyjnym. [10]

Niedobór tiaminy może prowadzić do uszkodzenia komórek w ośrodkowym układzie nerwowym.

Niedobór witaminy B1 powoduje zmiany w metabolizmie węglowodanów, (w szczególności zmniejszenie aktywności
α – KGDH), które mogą prowadzić do uszkodzenia mitochondriów.

Ponadto zmieniony metabolizmu węglowodanów mogą prowadzić do stresu oksydacyjnego, uszkadzającego mitochondria. [11]


Korzyści zdrowotne

Tiamina wspomaga odporność

Witamina B1 jest nazywana witaminą "antystresową", ponieważ wzmacnia układ odpornościowy i poprawia zdolność organizmu do radzenia sobie w stresujących sytuacjach [12].

Tiamina chroni mózg

Witamina B1 pomaga w tworzeniu osłonki mielinowej, która chroni nerwy przed uszkodzeniem u szczurów
z niedoborem tiaminy [
13].

Dowiedziona, że niski poziom tiaminy wiąże się z dysfunkcją dehydrogenazy pirogronianowej u pacjentów z ataksją
– choroba neurologiczną objawiającą się zaburzona koordynacja ruchów ciała. Długotrwałe leczenie tiaminą wykazało znaczną poprawę stanu zdrowia pacjentów [
14].

Wysoka dawka tiaminy zmniejszają zmęczenie u pacjentów po udarze mózgu [15].

Badania wykazały, że enzymy zależne od tiaminy mają zmniejszoną aktywność u osób z chorobą Alzheimera [16].

Terapia witaminą B1 działa ochronnie na układ nerwowy, a także ma korzystny wpływ na choroby neurodegeneracyjne, takie jak choroba Parkinsona, choroba Alzheimera, encefalopatia Wernickego, czy choroba Huntingtona [17].

Tiamina wspomaga zdrowie sercowo-naczyniowe

Tiamina jest skuteczna w walce z chorobami serca. Wspiera prace serca i pomaga w leczeniu niewydolności.  [18].

Tiamina może zapobiegać cukrzycy

Osoby chorujące na cukrzycę typu 1 lub 2, mają obniżony poziom tiaminy.

Badania wykazały, że zwiększenie spożycia witaminy B1 zmniejsza nasilenie objawów związanych z wczesną cukrzycą [19].

Tiamina może zmniejszyć ryzyko zaćmy

Witamina B1 w połączeniu z innymi mikroskładnikami odżywczymi, może zmniejszać ryzyko wystąpienia zaćmy. [20, 21]

Badania pokazują, że osoby, które spożywają dużą ilość białka wraz z witaminami A, B1, B2 i B3 w diecie rzadziej chorują na zaćmę. [22]

Tiamina pomaga w trawieniu

Tiamina pomaga przekształcać węglowodany, które otrzymujemy z naszej żywności, w użyteczną energię dla naszego organizmu. Tiamina jest to potrzebna w reakcjach enzymatycznych z udziałem dehydrogenazy pirogronianowej, która umożliwia rozkładanie spożywanych cukrów. [23]

Witamina B1 jest również konieczna dla funkcjonowania układu pokarmowego. Pomaga regulować wytwarzanie kwasu solnego, który jest niezbędny do prawidłowego i całkowitego  trawienia jest niezbędny do całkowitego trawienia pokarmów i wchłaniania składników odżywczych [24].

Zapotrzebowanie na witaminę B1 (RDA) [25]

  • dla dzieci
    1-3 roku życia - 0,5 mg,
    4-6 roku życia - 0,6 mg,
    7-9 roku życia - 0,9 mg,
    9-18 roku życia - 1 mg,
  • dla kobiet - 1,1 mg,
  • dla mężczyzn - 1,3 mg,
  • dla kobiet w ciąży - 1,4 mg,
  • dla kobiet karmiących - 1,5 mg
     

Badanie poziomu witaminy B1 [Kuklinski. B. Mitochondria [...] 2017]

 

Materiał

Wartości referencyjne

Witamina B1 (tiamina)           

krew pełna

2 – 95 pg/l

krew z heparyną (międzykomórkowa)

60 - 150 µg/l

 

Źródła tiaminy

Zawartość witaminy B1 (tiaminy) na 100 g suchego produktu

Produkt spożywczy

witamina B1

nasiona słonecznika

1,318

wieprzowina, schab

0,989

orzechy pistacjowe

0,820

groch, nasiona suche

0,770

kasza jaglana

0,730

fasola biała

0,670

orzechy arachidowe

0,660

kasza gryczana

0,541

ryż brązowy

0,480

orzechy włoskie

0,390

orzechy laskowe

0,300

bułki graham

0,247

chleb żytni pełnoziarnisty

0,212

migdały

0,210

kasza jęczmienna perłowa

0,186

cielęcina, udziec

0,180

kaczka, tuszka

0,177

żółtko jaja kurzego

0,173

chleb żytni jasny

0,128

bułki pszenne zwykłe

0,106

Opracowano na podstawie: H. Kunachowicz, I. Nadolna, K. Iwanow, B. Przygoda, Wartość odżywcza wybranych produktów spożywczych, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 1997

Objawy niedoboru witaminy B1

Oznakami niedoboru witaminy B1 mogą być

  • zimne stopy,
  • ataki wilczego głodu na słodycze
  • konieczność zachowywania krótkich odstępów między posiłkami.
  • Zaburzenia koncentracji
  • Zanik mięśni w kończynach (choroba beri-beri)

Wskutek niedoboru witaminy B1 zakłóceniu ulega metabolizm węglowodanów, pirogronianu jak również aktywność enzymu dehydrogenazy alfa – ketoglutaranowej. Tiamina ulega wydaleniu z naszego organizmu przez nerki szczególnie w przypadku cukrzycy typu 2.

Suplementacja

Zaburzenia metabolizmu pirogronianu, którym ewentualnie może towarzyszyć jednoczesny wzrost stężenia mleczanu, stanowią podstawę do suplementacji witaminy B1.

 

Koszmary nocne mogą być objawem nocnych niedoborów energetycznych mózgu. Niedobór ATP w nocy uaktywnia część mózgu odpowiedzialną jednocześnie za przetwarzanie emocji oraz reakcję układu współczulnego, czyli ciało migdałowate. Jeżeli regularnie dręczą Cię koszmary senne i budzisz się „zlany potem” pamiętaj o przekąsce przed snem. Zjedz np. kromkę dobrze tolerowanego pieczywa grubo posmarowaną masłem lub olejem kokosowym.

Leksykon Zdrowia
4 4-HNE 4-HYDROKSYNONENAL 5 5-MTHF A ACESULFAM K ACETON ACETYLACJA ACETYLO-COA ADDISONA, ZESPÓŁ ADENINA ADENOZYNOTRÓJFOSFORAN ADINOPEKTYNA ADIPOCYTY ADMA AGE AKONITAZA AKROLEINA AKTYWNY OCTAN ALFA, FALE MÓZGOWE ALLOSTERYCZNY MODULATOR AMD AMID KWASU NIKOTYNOWEGO AMPK AMYLAZA ANGIOGENEZA ANGIOTENSYNA ANTYOKSYDANTY APOPTOZA ASPARTAM ATP AUTOFAGOCYTOZA ATOPOWE ZAPALENIE SKÓRY (AZS) ANTYGEN B BABKA JAJOWATA BETA - OKSYDACJA KWASÓW TŁUSZCZOWYCH BETA, FALE MÓZGOWE BETA-BLOKERY BIAŁA TKANKA TŁUSZCZOWA BIAŁKO C-REAKTYWNE BŁONNIK POKARMOWY BRĄZOWA TKANKA TŁUSZCZOWA BRCA1 C CFS CHELATACJA CHROMOGRANINA A CIAŁA KETONOWE CISPLATYNA CK COMT CORICH CYKL COX CRP CYJANOKOBALAMINA CYKL CYTRYNIANOWY CYKL KREBSA CYKL KWASU CYTRYNOWEGO CYKL MOCZNIKOWY CYKL ORNITYNOWY CYKLAMINIAN CYKLOOKSYGENAZA PROSTAGLANDYNOWA CYP2D6 CYSTATIONINA CYTOCHROM C CYTOKINY STANU ZAPALNEGO CYTOZYNA CYTRULINA CZYNNIK INDUKOWANY HIPOKSJĄ CZYNNIK TOLERANCJI GLUKOZY CZYNNIK WZROSTU NASKÓRKA CZYNNIK WZROSTU NASKÓRKA CZYNNIK WZROSTU ŚRÓDBŁONKA NACZYNIOWEGO CHOLINA CYTOKINY CHEMOKINY CZYNNIK MARTWICY NOWOTWORÓW D DEHYDROGENAZA PIROGRONIANOWA DEHYDROGENAZY DEKSTRYNA DELTA, FALE MÓZGOWE DHA DIALDEHYD MALONOWY DINUKLEOTYD NIKOTYNOAMIDOADENINOWY DIOKSYGENAZA DIOKSYNY DOKSORUBICYNA DYSMUTAZA PONADTLENKOWA DYSTONIA DESATURACJA E EBV ECGF EEG ELEKTROENCEFALOGRAFIA ENDOTOKSYNA ENO ENTEROCYTY EPA EPIGENETYKA ERYTRYTOL F FAD FADH2 FENOLOWE KWASY FERMENTACJA MLECZANOWA FIBRATY FIBROMIALGIA FILOCHINON FITOSTERYNY FITOWY, KWAS FLAWONOIDY FLUPIRTYNA FMS FOSFATYDYLOSERYNA FOSFORAN-5-PIRYDOKSALU FOSFORYLACJA OKSYDACYJNA FRATAKSYNA FRUKTOZO-1,6-BIFOSFORAN FURANY FAGOCYTOZA G GABA GALAKTOZA GALENIKA GAMMA, FALE MÓZGOWE GASTRYNA GENISTEINA GLICEROLO-3-FOSFORAN GLIKOLIZA GLUKAGON GLUKOKORTYKOIDY GLUKONEOGENEZA GLUT GLUTAMINA GLUTAMINIAN GLUTATION GLUTATION ZREDUKOWANY GSH GSSG GTP GUANINA H HAPTOKORYNA HBA1C HDL HEMOGLOBINA HENLEGO, PĘTLA HIF1Α HIPOKSJA HISTONY HOLOTRANSKOBALAMINA HYDROPEROKSYLOWY, RODNIK HASHIMOTO I IGA IGE IGF-1 IGG IMMUNOGLOBULINA A IMMUNOGLOBULINA E IMMUNOGLOBULINA G INDEKS GLIKEMICZNY (IG) INDEKS INSULINOWY (FII) INHIBITORY ENZYMÓW INHIBITORY POMPY PROTONOWEJ INO INSULINA INSULINOOPORNOŚĆ INULINA INULINA K KALCYTRIOL KANCEROGEN KARBOKSYLAZA PIROGRONIANOWA KARDIOLIPINA KATECHOLO-O-METYLOTRANSFERAZA KERATYNA KETOGENEZA KINAZA KREATYNOWA KINAZA MTOR KOBALAMINA KOENZYM A KOENZYM Q10 KOFAKTOR KOMPLEKS DEHYDROGENAZY PIROGRONIANOWEJ KOZŁEK LEKARSKI KREATYNA KREATYNINA KSENOBIOTYKI KSYLITOL KUMARYNA KWAS ALFA - LINOLENOWY KWAS DOKOZAHEKSAENOWY KWAS EIKOZAPENTAENOWY KWAS GAMMA-AMINOMASŁOWY KWAS LINOLOWY KWAS LIPONOWY KWASICA KETONOWA KWASICA METABOLICZNA KWASICA MLECZANOWA KWASU MLEKOWEGO CYKL KWAS MLEKOWY KATALAZA KLASTER Ł ŁAŃCUCH ODDECHOWY L LDL LEKTYNY LEPTYNA LEPTYNOOPORNOŚĆ LIGAND LIGNANY LIKOPEN LIMONINA LINDAN LINDANY LIPAZA LIPOLIZA LIZOSOM LIMFOCYTY M MALONOWY, DIALDEHYD MALTODEKSTRYNA MAŚLAN MASŁOWY, KWAS MCS MDA MDR – P MEDYCYNA MITOCHONDRIALNA METYLACJA METYLOKOBALAMINA MITOCHONDRIUM MITOFAGIA MLECZAN MRNA MRNA MTDNA MTHFR MTNO MTRNA N NAD NAD+ NADH NADPH NADTLENEK WODORU NADTLENOAZOTYN NEFRONU, PĘTLA NFKB NIACYNA NIESTEROIDOWE LEKI PRZECIWZAPALNE NIEZBĘDNE NIENASYCONE KWASY TŁUSZCZOWE NLPZ NMDA NNO O OKSYDAZA CYTOCHROMU C OKSYDOREDUKTAZY OKSYGENAZA HEMOWA 1 ORAC OROTOWY, KWAS OSTROPEST PLAMISTY OŚ HPA P PEKTYNY PEPSYNA PEPTYDY PEROKSYDAZY PET PIEPRZ METYSTYNOWY PIROFOSFORAN TIAMINY PIROGRONIAN PIRYDOKSYNA PIRYMIDYNY PLUSKWICA GRONIASTA POCHP PODSTAWNIK POJEMNOŚĆ ANTYOKSYDACYJNA ORGANIZMU POLIFENOLE POLISACHARYDY POSZARPANE CZERWONE WŁÓKNA PPI PRODUKT ZAAWANSOWANEJ GLIKACJI PROTEAZY PROTEOLIZA PRZECIWUTLENIACZE PURYNY PARESTEZJA PRZECIWCIAŁA Q QTC R REAKCJA ANAPLEROTYCZNA REPERFUZJA RESWERATROL RÓŻENIEC RYBOFLAWINA RYBOZA REAKCJA AUTOIMMUNOLOGICZNA RECEPTORY KOMÓRKOWE S S-100, BIAŁKA SAPONINY SIRT3 SIRTUINY SOD SOD-1 SOD-2 SOMATOLIBERTYNA SOMATOSTATYNA SSRI STATYNY STRES NITROZACYJNY STRES OKSYDACYJNY SUKRALOZA SYLIMARYNA SZCZAWIOOCTAN SIBO Ś ŚRÓDBŁONKOWY CZYNNIK WZROSTU T T3 T4 TEOBROMINA THETA, FALE MÓZGOWE TIAMINA TLENEK AZOTU (NO) TORSADE DE POINTES TRANSKOBALAMINA I TRANSKOBALAMINA II TRIJODOTYRONINA TRÓJGLICERYDY TRYPSYNA TYMINA TYROKSYNA TNF - ALFA U U, ZAŁAMEK URACYL UTLENIONE GSH V VEGF W WIELOKSZTAŁTNY CZĘSTOKURCZ KOMOROWY WOLNE RODNIKI Z ZESPÓŁ PRZEWLEKŁEGO ZMĘCZENIA ZESPÓŁ WRAŻLIWOŚCI NA WIELORAKIE SUBSTANCJE CHEMICZNE ZWYRODNIENIE PLAMKI ŻÓŁTEJ
Reklama
B-Kompleks MSE
Kompleks witamin z grupy B z aktywnym kwasem foliowym oraz aktywną wit. B12
Reklama
B-Kompleks MSE
Kompleks witamin z grupy B z aktywnym kwasem foliowym oraz aktywną wit. B12
Redakcja:
mail: redakcja@mito-med.pl
Reklama:
mail: reklama@mito-med.pl
2017 © Mito Med