Sen jest jak podróż do innej, baśniowej krainy. To czas kreowania naszych marzeń sennych, przywoływania minionych wydarzeń i ukrytych pragnień. Gdy jesteśmy w objęciach Morfeusza dzieją się magiczne rzeczy także z naszym fizycznym ciałem. Procesy jakie zachodzą w każdej naszej komórce, w mózgu, tkance nerwowej, czy innych organach są niezwykle istotne dla naszego zdrowia. Dlatego warto poznać funkcję jaką spełnia zdrowy sen oraz jak możemy go sobie zapewnić.

Bezsenność nie tylko okrada nas z marzeń sennych, ale przede wszystkim powoduje negatywne konsekwencje zdrowotne. Bezsenność – to zaburzenie snu w wyniku którego mamy niewystarczającą długość lub jakość snu, trudności w zasypianiu lub wybudzamy się w nocy. Skutkuje to porannym uczuciem zmęczenia, rozdrażnieniem, osłabieniem koncentracji, zdolności zapamiętywania i uczenia się.

Bezsenność bywa traktowana jako odrębna jednostka chorobowa, jednak w znaczeniu medycyny mitochondrialnej jest tylko jednym z objawów zaburzonej pracy mitochondriów i nigdy nie występuje samodzielnie. Często towarzyszą jej dodatkowo objawy wskazujące, na to,  że przyczyna nie leży jedynie w problemach z rytmem dobowym, ale znacznie głębiej – w zaburzeniach procesów komórkowych.

Bezsenność potrafi być gorsza niż nie jeden koszmar

Osoby, które doświadczyły nieprzespanej nocy wiedzą, jakie skutki się z tym wiążą. Wstajemy bez energii, trudno nam się skupić. W wyniku nieodpowiedniej długości snu i bezsenności funkcje mózgu stają się upośledzone, gorzej zapamiętujemy i mamy problemy z koncentracją uwagi1. Bezsenność powoduje, że nasz mózg zmniejsza swoją objętość!2.

W dłuższej perspektywie zaburzonego snu pojawia się nasilona insulinooporność, ponieważ brak snu obniża poziom leptyny – hormonu sytości, a podnosi poziom greliny – wywołującej głód. Zbyt krótki lub nieodpowiedni sen podnosi także poziom hormonu stresu – kortyzolu i substancji prozapalnych, zwiększając ryzyko chorób o podłożu zapalnym: cukrzycy, czy chorób serca3,4. Badania wykazały, że niedobór snu ma wpływ na spadek odporności5 a nawet procesy nowotworowe6,7,8.

Co się z nami dzieje podczas snu?

Należy zacząć od tego, że prawidłowy sen nie jest biernym odpoczynkiem dla organizmu. To niezwykle ciekawy proces, podczas którego zachodzi szereg istotnych faz charakteryzujących się zmianami w mózgu, układach, narządach i funkcjach życiowych. To właśnie z prawidłowo przebiegających procesów podczas snu bierze się nasze poczucie odpoczynku. Bez nich stajemy się nieefektywni w ciągu dnia. Przyjrzyjmy się zatem jakie procesy pozwalają nam wypocząć podczas snu? Co może je zaburzać i prowadzić do bezsenności?

Mitochondria – organelle, które nigdy nie zasypiają

Proces zasypiania zaczyna się od tego, że komórki naszego mózgu w naturalny sposób wytwarzają neurotransmiter – tlenek azotu (NO), który zmniejsza dostarczanie glukozy do komórek nerwowych. W konsekwencji zaczynamy odczuwać zmęczenie i ospałość, fale mózgowe zwalniają do tego stopnia, że nie jesteśmy już w stanie czytać, litery rozmazują się, z oczy zamykają – zasypiamy. W trakcie snu wyprodukowany tlenek azotu zostaje zneutralizowany przez melatoninę – hormon snu. Jednak nasze mitochondria pracują dalej, muszą wytwarzać nieustannie energię w postaci ATP, żebyśmy mogli dalej oddychać, nasze serce nie zatrzymało się, a mózg kontynuował swoje procesy podczas snu.

Niedobór glukozy w mózgu przyczyną bezsenności

Jeżeli nasze mitochondria nie pracują prawidłowo, bardzo często jesteśmy narażeni na stres nitrozacyjny, czyli na nadmierną produkcję tlenku azotu. Melatonina nie jest w stanie go neutralizować i dochodzi do zaburzeń. Proces zasypiania nie następuje prawidłowo. Z powodu nadmiaru tlenku azotu mózg jest zbyt słabo zaopatrywany w glukozę, co stanowi bezpośrednią przyczynę zaburzeń snu i bezsenności.  

Osoby z zaburzoną pracą mitochondriów często doświadczają zespołu niespokojnych nóg, drgania mięśni, koszmarów nocnych, wybudzają się w nocy czując potrzebę oddawania moczu, zgrzytają zębami, albo mają problemy z oddychaniem. Są to objawy niedostatecznego zaopatrzenia mózgu w glukozę, w wyniku czego mózg przestawia się na tryb awaryjny. Organizm zaczyna wydzielać hormony stresu i czynniki prozapalne. Rozwiązaniem jest jak najszybsze zahamowanie tych procesów dzięki zastosowaniu terapii mitochondrialnej.

Mitochondrialna terapia bezsenności

Prawidłowy sen, który daje odpoczynek jest jednym z elementów terapii mitochondrialnej, umożliwia organizmowi przeprowadzenie niezbędnych napraw i pomaga powrócić do zdrowia. Jako zalecenie, doktor Bodo Kuklinski podaje:

Nieodzowne jest tutaj wyeliminowanie nocnych stanów hipoglikemii, w czym pomoże nam spożywanie przekąski przed snem. Pozbycie się nocnej hipoglikemii następnego dnia obniża aktywność układu współczulnego.

Więcej na temat jak stosować przekąskę przed snem oraz z czego powinna się składać można znaleźć w artykule: Słynna przekąska przed snem.

Warto pamiętać, że mitochondriopaci powinni oszczędnie dysponować zasobami energii pamiętając, że to zdrowie jest najważniejsze. Zatem nie przejmujmy się, że w domu nie panuje idealny porządek, zapomnijmy na chwile o pracy i zrelaksujmy się. Bardzo dobrze sprawdzają się takie techniki relaksacyjne jak: trening Jacobsona, joga, czy medytacja. Warto zwrócić uwagę na zdrową i regularną dietę. Przed snem przygotujmy naszą sypialnię: wywietrzmy pomieszczenie (optymalna temperatura do snu powinna wynosić 19˚C) i dobierzmy wygodną poduszkę. Wieczorem należy unikać oglądania emocjonujących filmów, korzystania z telefonu komórkowego,  czy pracy przy komputerze.

Bardzo ważny jest wpływ światła. Dawniej ludzie kładli się spać z zachodem słońca i wstawali ze wschodem. Obecnie większość zasypia (lub stara się zasnąć) w towarzystwie niebieskiego światła z telefonu. Tymczasem zbadano, że zbyt intensywne działanie sztucznego oświetlenia zwłaszcza wieczorem np. praca przy komputerze czy korzystanie z telefonu przed zaśnięciem, wpływają  na powstawanie chorób takich jak: otyłość i cukrzyca, choroby serca, czy  nowotwory9,10. Sztuczne oświetlenie zmniejsza sekrecje melatoniny i hormonów regulujących rytm dobowy11.  Naukowcy sugerują, że na poprawę snu pozytywnie wpływa czerwone światło (przypominające zachód słońca) oraz unikanie korzystania z telefonów, komputera i telewizora na 2-3 godziny przed snem.

Jednak mimo tych wszystkich trików nasz organizm pozostaje pod wpływem nadmiernej ilości tlenku azotu - stresu nitrozacyjnego, który należy wyeliminować, aby problem nie powrócił. Musimy „zadziałać od środka”. W eliminacji stresu nitrozacyjnego i uregulowaniu rytmu dobowego pomoże nam  uzupełnienie mikroskładników odżywczych które wpływają m.in. na ustabilizowanie poziomu glukozy, produkcję hormonów i związków odpowiadających za rytm snu i czuwania.

Magnez dla układu nerwowego

Wielokrotnie słyszymy w reklamach, że magnez pomaga na stres i łagodzi zdenerwowanie – i mimo, że z prawdą w reklamach bywa różnie z tym twierdzeniem nie da się nie zgodzić. Szczególnie że obecnie większość osób cierpi na niedobory tego pierwiastka głównie z powodu diety w której brakuje jego źródeł: np. dużej ilości warzyw i pełnego ziarna. Objawem niedoboru są skurcze łydek, zwłaszcza w nocy, RLS – zespół niespokojnych nóg, wybudzanie, zgrzytanie zębami, które świadczą o potrzebie suplementacji.

W badaniach wykazano, dużą skuteczność magnezu w leczeniu bezsenności12. Istotnym odkryciem jest fakt, że podczas snu zmienia się stężenie jonów także w płynie mózgowo-rdzeniowym, co wpływa na aktywność mózgu. Naukowcy opublikowali, że to właśnie odpowiednie stężenie jonów magnezu, potasu i wapnia wpływa na regulację pracy mózgu podczas snu13.

Dla efektywnego działania ważne jest utrzymanie właściwego stężenia przez długie godziny nocne, a nie tylko szybkie podniesienie jego poziomu we krwi. Dlatego przed snem dobrze sprawdzi się magnez o długim uwalnianiu, najlepiej w postaci tlenku magnezu oraz w odpowiednio wysokiej dawce 300mg.

Witamina B12 w walce ze stresem nitrozacyjnym

Osoby z zaburzeniami snu często zauważają poprawę po stosowaniu witaminy B12.  Jest ona podstawowym składnikiem odżywczym pozwalającym na zniwelowanie stresu nitrozacyjnego i obniżenie poziomu tlenku azotu. Aby jednak osiągnąć najlepszy efekt, powinno się stosować ją w aktywnej formie – metylokobalaminy oraz oczywiście w odpowiednio wysokiej dawce.

Kwasy omega – 3

Coraz więcej mówi się o ważnym wpływie kwasów omega 3 na nasz organizm, natomiast nie docenia się ich wpływu na układ nerwowy i bezsenność. Istnieją badania, które  potwierdzają, że niski poziom kwasów omega 3 w organizmie  odgrywa  ważną rolę w przypadku występowania bezsenności14-15. Również osoby, które nie cierpią na bezsenność powinny zainteresować się „omegami” przede wszystkim ze względu na coraz rzadziej spotykane bezpieczne źródła połowu ryb. Niestety wysokie skażenie wód,  przewaga w naszej diecie kwasów omega – 6 zaburzających prawidłową proporcję  nienasyconych kwasów tłuszczowych, powodują, że większości z nas będzie brakowało tych niezwykle ważnych kwasów omega 3. W przypadku suplementacji kwasów omega-3 wybór również ma ogromne znaczenie. Przede wszystkim powinniśmy wybrać preparat, który będzie bezpieczny. Co to oznacza? Otóż kwasy omega – 3 muszą pochodzić z małych, dziko żyjących ryb ( sardeli)  i najlepiej z zimnych wód głębinowych. Dodatkowo gotowe kapsułki muszą zawierać witaminę E, która zapobiegnie ich utlenianiu. Utlenione kwasy tłuszczowe są dla nas bardzo szkodliwe i taki suplement nie przyniesie nam korzyści.

 

Bibliografia:

  1. www.cell.com/article/S0960982213008488/abstract
  2. http://n.neurology.org/content/83/11/967
  3. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19640748
  4. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/16983055
  5. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19139325
  6. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/22752291
  7. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/16230426
  8. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/24448240
  9. https://oem.bmj.com/content/72/2/100
  10. https://academic.oup.com/occmed/article/61/2/78/1476423
  11. https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1111/jpi.12221
  12. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23853635
  13. http://science.sciencemag.org/content/352/6285/550
  14. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/11870016,
  15. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/23982113

 

Cholesterol XXI wieku

Homocysteina to aminokwas, którego nadmiar w organizmie może być bardzo niebezpieczny dla zdrowia. Po dostaniu się do układu krwionośnego powoduje uszkodzenia śródbłonka, ułatwiając osadzanie się cholesterolu w ścianach naczyń. Obecnie jest niepodważalnym markerem miażdżycy tętnic. Podwyższonego poziomu homocysteiny możemy uniknąć dbając o zapewnienie witaminy B12, B6 oraz kwasu foliowego, które przekształcają nadmiar homocysteiny do nieszkodliwych aminokwasów.

Leksykon Zdrowia
4 4-HNE 4-HYDROKSYNONENAL 5 5-MTHF A ACESULFAM K ACETON ACETYLACJA ACETYLO-COA ADDISONA, ZESPÓŁ ADENINA ADENOZYNOTRÓJFOSFORAN ADINOPEKTYNA ADIPOCYTY ADMA AGE AKONITAZA AKROLEINA AKTYWNY OCTAN ALFA, FALE MÓZGOWE ALLOSTERYCZNY MODULATOR AMD AMID KWASU NIKOTYNOWEGO AMPK AMYLAZA ANGIOGENEZA ANGIOTENSYNA ANTYOKSYDANTY APOPTOZA ASPARTAM ATP AUTOFAGOCYTOZA ATOPOWE ZAPALENIE SKÓRY (AZS) ANTYGEN B BABKA JAJOWATA BETA - OKSYDACJA KWASÓW TŁUSZCZOWYCH BETA, FALE MÓZGOWE BETA-BLOKERY BIAŁA TKANKA TŁUSZCZOWA BIAŁKO C-REAKTYWNE BŁONNIK POKARMOWY BRĄZOWA TKANKA TŁUSZCZOWA BRCA1 C CFS CHELATACJA CHROMOGRANINA A CIAŁA KETONOWE CISPLATYNA CK COMT CORICH CYKL COX CRP CYJANOKOBALAMINA CYKL CYTRYNIANOWY CYKL KREBSA CYKL KWASU CYTRYNOWEGO CYKL MOCZNIKOWY CYKL ORNITYNOWY CYKLAMINIAN CYKLOOKSYGENAZA PROSTAGLANDYNOWA CYP2D6 CYSTATIONINA CYTOCHROM C CYTOKINY STANU ZAPALNEGO CYTOZYNA CYTRULINA CZYNNIK INDUKOWANY HIPOKSJĄ CZYNNIK TOLERANCJI GLUKOZY CZYNNIK WZROSTU NASKÓRKA CZYNNIK WZROSTU NASKÓRKA CZYNNIK WZROSTU ŚRÓDBŁONKA NACZYNIOWEGO CHOLINA CYTOKINY CHEMOKINY CZYNNIK MARTWICY NOWOTWORÓW D DEHYDROGENAZA PIROGRONIANOWA DEHYDROGENAZY DEKSTRYNA DELTA, FALE MÓZGOWE DHA DIALDEHYD MALONOWY DINUKLEOTYD NIKOTYNOAMIDOADENINOWY DIOKSYGENAZA DIOKSYNY DOKSORUBICYNA DYSMUTAZA PONADTLENKOWA DYSTONIA DESATURACJA E EBV ECGF EEG ELEKTROENCEFALOGRAFIA ENDOTOKSYNA ENO ENTEROCYTY EPA EPIGENETYKA ERYTRYTOL F FAD FADH2 FENOLOWE KWASY FERMENTACJA MLECZANOWA FIBRATY FIBROMIALGIA FILOCHINON FITOSTERYNY FITOWY, KWAS FLAWONOIDY FLUPIRTYNA FMS FOSFATYDYLOSERYNA FOSFORAN-5-PIRYDOKSALU FOSFORYLACJA OKSYDACYJNA FRATAKSYNA FRUKTOZO-1,6-BIFOSFORAN FURANY FAGOCYTOZA G GABA GALAKTOZA GALENIKA GAMMA, FALE MÓZGOWE GASTRYNA GENISTEINA GLICEROLO-3-FOSFORAN GLIKOLIZA GLUKAGON GLUKOKORTYKOIDY GLUKONEOGENEZA GLUT GLUTAMINA GLUTAMINIAN GLUTATION GLUTATION ZREDUKOWANY GSH GSSG GTP GUANINA H HAPTOKORYNA HBA1C HDL HEMOGLOBINA HENLEGO, PĘTLA HIF1Α HIPOKSJA HISTONY HOLOTRANSKOBALAMINA HYDROPEROKSYLOWY, RODNIK HASHIMOTO I IGA IGE IGF-1 IGG IMMUNOGLOBULINA A IMMUNOGLOBULINA E IMMUNOGLOBULINA G INDEKS GLIKEMICZNY (IG) INDEKS INSULINOWY (FII) INHIBITORY ENZYMÓW INHIBITORY POMPY PROTONOWEJ INO INSULINA INSULINOOPORNOŚĆ INULINA INULINA K KALCYTRIOL KANCEROGEN KARBOKSYLAZA PIROGRONIANOWA KARDIOLIPINA KATECHOLO-O-METYLOTRANSFERAZA KERATYNA KETOGENEZA KINAZA KREATYNOWA KINAZA MTOR KOBALAMINA KOENZYM A KOENZYM Q10 KOFAKTOR KOMPLEKS DEHYDROGENAZY PIROGRONIANOWEJ KOZŁEK LEKARSKI KREATYNA KREATYNINA KSENOBIOTYKI KSYLITOL KUMARYNA KWAS ALFA - LINOLENOWY KWAS DOKOZAHEKSAENOWY KWAS EIKOZAPENTAENOWY KWAS GAMMA-AMINOMASŁOWY KWAS LINOLOWY KWAS LIPONOWY KWASICA KETONOWA KWASICA METABOLICZNA KWASICA MLECZANOWA KWASU MLEKOWEGO CYKL KWAS MLEKOWY KATALAZA KLASTER Ł ŁAŃCUCH ODDECHOWY L LDL LEKTYNY LEPTYNA LEPTYNOOPORNOŚĆ LIGAND LIGNANY LIKOPEN LIMONINA LINDAN LINDANY LIPAZA LIPOLIZA LIZOSOM LIMFOCYTY M MALONOWY, DIALDEHYD MALTODEKSTRYNA MAŚLAN MASŁOWY, KWAS MCS MDA MDR – P MEDYCYNA MITOCHONDRIALNA METYLACJA METYLOKOBALAMINA MITOCHONDRIUM MITOFAGIA MLECZAN MRNA MRNA MTDNA MTHFR MTNO MTRNA N NAD NAD+ NADH NADPH NADTLENEK WODORU NADTLENOAZOTYN NEFRONU, PĘTLA NFKB NIACYNA NIESTEROIDOWE LEKI PRZECIWZAPALNE NIEZBĘDNE NIENASYCONE KWASY TŁUSZCZOWE NLPZ NMDA NNO O OKSYDAZA CYTOCHROMU C OKSYDOREDUKTAZY OKSYGENAZA HEMOWA 1 ORAC OROTOWY, KWAS OSTROPEST PLAMISTY OŚ HPA P PEKTYNY PEPSYNA PEPTYDY PEROKSYDAZY PET PIEPRZ METYSTYNOWY PIROFOSFORAN TIAMINY PIROGRONIAN PIRYDOKSYNA PIRYMIDYNY PLUSKWICA GRONIASTA POCHP PODSTAWNIK POJEMNOŚĆ ANTYOKSYDACYJNA ORGANIZMU POLIFENOLE POLISACHARYDY POSZARPANE CZERWONE WŁÓKNA PPI PRODUKT ZAAWANSOWANEJ GLIKACJI PROTEAZY PROTEOLIZA PRZECIWUTLENIACZE PURYNY PARESTEZJA PRZECIWCIAŁA Q QTC R REAKCJA ANAPLEROTYCZNA REPERFUZJA RESWERATROL RÓŻENIEC RYBOFLAWINA RYBOZA REAKCJA AUTOIMMUNOLOGICZNA RECEPTORY KOMÓRKOWE S S-100, BIAŁKA SAPONINY SIRT3 SIRTUINY SOD SOD-1 SOD-2 SOMATOLIBERTYNA SOMATOSTATYNA SSRI STATYNY STRES NITROZACYJNY STRES OKSYDACYJNY SUKRALOZA SYLIMARYNA SZCZAWIOOCTAN SIBO Ś ŚRÓDBŁONKOWY CZYNNIK WZROSTU T T3 T4 TEOBROMINA THETA, FALE MÓZGOWE TIAMINA TLENEK AZOTU (NO) TORSADE DE POINTES TRANSKOBALAMINA I TRANSKOBALAMINA II TRIJODOTYRONINA TRÓJGLICERYDY TRYPSYNA TYMINA TYROKSYNA TNF - ALFA U U, ZAŁAMEK URACYL UTLENIONE GSH V VEGF W WIELOKSZTAŁTNY CZĘSTOKURCZ KOMOROWY WOLNE RODNIKI Z ZESPÓŁ PRZEWLEKŁEGO ZMĘCZENIA ZESPÓŁ WRAŻLIWOŚCI NA WIELORAKIE SUBSTANCJE CHEMICZNE ZWYRODNIENIE PLAMKI ŻÓŁTEJ
Reklama
EnzOmega MSE
Naturalne, najwyższej czystości KWASY OMEGA 3. Wysoka porcja 750 mg
Magnez MSE
Naturalny magnez o przedłużonym uwalnianiu. Wysoka porcja - 300 mg. Monopreparat
B12 MSE MAX
Wysoka zawartość: B12 (500 µg), B6 (10 mg), biotyny (1000 µg) i kwasu foliowego (800 µg)
Reklama
EnzOmega MSE
Naturalne, najwyższej czystości KWASY OMEGA 3. Wysoka porcja 750 mg
Magnez MSE
Naturalny magnez o przedłużonym uwalnianiu. Wysoka porcja - 300 mg. Monopreparat
B12 MSE MAX
Wysoka zawartość: B12 (500 µg), B6 (10 mg), biotyny (1000 µg) i kwasu foliowego (800 µg)
B12 250
Wysoka zawartość: B12 (250 µg), B6 (5 mg), biotyny (500 µg) i kwasu foliowego (400 µg)
Redakcja:
mail: redakcja@mito-med.pl
Reklama:
mail: reklama@mito-med.pl
2017 © Mito Med